Ντυνόταν άνδρας για να γλιτώσει από τους Ταλιμπάν - Τώρα η Αφγανή ποδηλάτρια κατακτά μετάλλια και ονειρεύεται
Η ιστορία της Φαρίμπα Χασιμί είναι μία διαρκής μάχη απέναντι στον θρησκευτικό φονταμενταλισμό της κοινωνίας στην οποία μεγάλωσε.
Πως ένα αργυρό μετάλλιο ποδηλασίας στους Ασιατικούς Αγώνες μπορεί να εμπνεύσει όλες τις γυναίκες, αθλήτριες και μη, ανά τον κόσμο; Η ιστορία της Φαρίμπα Χασιμί δίνει την απάντηση.
Το πρωί της Τρίτης 22/9 η Χασιμί πέρασε δεύτερη την γραμμή του τερματισμού στον αγώνα αντοχής ποδηλασίας δρόμου των Ασιατικών Αγώνων που πραγματοποιήθηκε στην πόλη Σινσίρο της Ιαπωνίας και κατέκτησε το πρώτο διεθνές μετάλλιο της καριέρας της, μία δικαίωση για την αθλητική πρόσφυγα από το Αφγανιστάν.
Η 23χρονη ποδηλάτρια δύο μέρες μετά την έβδομη θέση στον αγώνα ατομικής χρονομέτρησης, κατάφερε να μείνει μπροστά στην κούρσα των 91 χιλιομέτρων και εν τέλει ηττήθηκε μόνο από την Κινέζα Λι Γκούο στο τελικό σπριντ για το χρυσό, ενώ το χάλκινο κατέκτησε η Γουινγκ Λι Λέουνγκ από το Χονγκ Κονγκ. Πέντε χρόνια πριν δεν θα μπορούσε να φανταστεί ποτέ σε τι κορυφές θα έφτανε, όταν στα 18 της χρόνια έπαιρνε την σκληρή απόφαση να αφήσει την πατρίδα της λόγω της ανακατάληψης της εξουσίας από τους Ταλιμπάν.
Το 2021 η τρομοκρατική οργάνωση πήρε με τη βία την εξουσία, η προηγούμενη κυβέρνηση εκδιώχθηκε και η χώρα από Ισλαμική Δημοκρατία έγινε ξανά Ισλαμικό Εμιράτο με επιβολή σαρίας. Παράλληλα αποχώρησαν μετά από 20 χρόνια τα αμερικανικά και νατοϊκά στρατεύματα βάζοντας τέλος στον πόλεμο που ήταν σε εξέλιξη από το 2001. Το νέο θεοκρατικό καθεστώς ήταν σίγουρο πως θα απαγόρευε αυστηρά κάθε αθλητική δραστηριότητα για τις γυναίκες, οπότε η Χασιμί θα κινδύνευε με αυστηρές ποινές ή ακόμα και θάνατο.
Τότε, η Παγκόσμια Ομοσπονδία Ποδηλασίας (UCI) και μέλη της παγκόσμιας ποδηλατικής κοινότητας έδρασαν άμεσα και πρόσφεραν ένα πλάνο εξόδου από τη χώρα σε 165 πολίτες του Αφγανιστάν που ανέπτυσσαν το άθλημα υπό δύσκολες συνθήκες. Η Φαρίμπα Χασιμί και η μεγαλύτερη αδερφή, η Γιουλντούζ Χασιμί, ήταν ανάμεσα σε αυτές που επέλεξαν να ρίξουν μαύρη πέτρα πίσω τους.
Η παλιά παγκόσμια πρωταθλήτρια Αλεσάντρα Καπελότο ενορχήστρωσε τη διαφυγή συνολικά πέντε αθλητριών μεταξύ των οποίων και οι αδερφές Χασιμί, οι οποίες άφησαν την οικογένειά τους πίσω για να κυνηγήσουν τα όνειρά τους και τα επόμενα χρόνια αφιερώθηκαν στο ποδήλατο με βάση μία μικρή πόλη στους Δολομίτες στην βόρεια Ιταλία.
Έκαναν προπόνηση ντυμένες άνδρες
Στην ουσία, οι συνθήκες δεν ήταν ποτέ ιδανικές για τις αδερφές Χασιμί, ακόμα και πριν έρθουν ξανά οι Ταλιμπάν στην εξουσία. Σε ένα απόλυτα συντηρητικό κράτος με μία κοινωνία με πολύ συγκεκριμένα πλαίσια για τη θέση που πρέπει να έχει μία γυναίκα, ακόμα και η καθημερινότητα της προπόνησης ήταν μία πρόκληση που ελόχευε κινδύνους. Η προσωπική της μαρτυρία συγκλονίζει:
«Πάντα ντυνόμουν σαν άνδρας για να πάω στην προπόνηση, φορώντας δύο ή τρεις διαφορετικές μάσκες ώστε να μη με αναγνωρίσουν ή μου επιτεθούν. Φοβόμουν μήπως με βρουν», έχει περιγράψει η Χασιμί, η οποία ακολούθησε την αδερφή της στην ποδηλασία σε ηλικία 15 ετών.
Κάποιες φορές μου πετούσαν μεγάλες πέτρες και μπουκάλια
Οι φόβοι της δεν ήταν αβάσιμοι. Κατά τη διάρκεια των προπονήσεων οι δύο αδερφές δέχονταν επιθέσεις από ανθρώπους που προσπαθούσαν να τις αποτρέψουν από το να συνεχίσουν: «Κάποιες φορές μου πετούσαν μεγάλες πέτρες στο κεφάλι. Μας πετούσαν μπουκάλια. Προσπαθούσαν με την επιθετικότητα και τις επιθέσεις να μας αναγκάσουν να επιστρέψουμε στο σπίτι», θυμάται η 23χρονη, η οποία πάντως ξεκαθαρίζει ότι δεν θεωρεί πως αυτές οι συμπεριφορές αντιπροσωπεύουν ολόκληρη την πατρίδα της. «Πέρασα πολύ δύσκολα, αλλά δεν λέω ότι ο λαός μου είναι κακός. Έχουμε μία υπέροχη χώρα. Απλώς η νοοτροπία είναι διαφορετική».
Από τη φυγή στους Ολυμπιακούς Αγώνες
Η εγκατάσταση στην Ιταλία έδωσε στη Φαρίμπα και τη Γιουλντούζ τη δυνατότητα να αφοσιωθούν στην ποδηλασία και η εξέλιξή τους ήταν εντυπωσιακή. Τρία χρόνια μετά τη φυγή τους από το Αφγανιστάν, οι δύο αδερφές βρέθηκαν στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Παρισιού το 2024, αγωνιζόμενες με τα χρώματα της χώρας τους γράφοντας ιστορία.
Είμαστε ακόμη ζωντανές και συνεχίζουμε να παλεύουμε
Για τη Φαρίμπα, όμως, κάθε διεθνής συμμετοχή έχει μεγαλύτερη σημασία από μία θέση στην κατάταξη. «Για μένα δεν είναι μόνο η επίδοσή μου, αλλά το να δείξω στη χώρα μου μία γυναίκα σε αυτή την κατάσταση. Είμαστε ακόμη ζωντανές και συνεχίζουμε να παλεύουμε. Ελπίζω κάτι να αλλάξει, ώστε η επόμενη γενιά να μπορεί να αγωνίζεται, να γνωρίζει τον κόσμο και να κερδίζει μετάλλια».
Το αργυρό μετάλλιο στην Ιαπωνία έκανε αυτό το μήνυμα ακόμη ισχυρότερο. «Γεννήθηκα σε μία χώρα όπου οι γυναίκες που ονειρεύονται δέχονται επιθέσεις και είμαι πραγματικά χαρούμενη που πάλεψα απέναντι σε αυτό. Ελπίζω η επόμενη γενιά να μπορεί να έρθει εδώ και να εκπροσωπήσει τη χώρα της χωρίς φόβο», δήλωσε μετά τον τερματισμό.
Πίσω μου βρίσκονται εκατομμύρια γυναίκες
Η Χασιμί αφιέρωσε ουσιαστικά τη μεγαλύτερη διάκριση της καριέρας της στις γυναίκες που εξακολουθούν να στερούνται βασικές ελευθερίες: «Αυτό το αργυρό μετάλλιο μπορεί να δείξει την ανθεκτικότητα των γυναικών του Αφγανιστάν. Δεν είμαι μόνη. Ξέρω ότι πίσω μου βρίσκονται εκατομμύρια γυναίκες, από πολλές χώρες, που έχουν το ίδιο όνειρο και στέκονται μαζί μου».
Ακόμα και η παρουσία της στους Ασιατικούς Αγώνες είχε δυσκολίες. Η αφγανική αποστολή δεν διέθετε εξειδικευμένο μηχανικό, με αποτέλεσμα η ίδια να καθαρίζει, να συντηρεί και να προετοιμάζει το ποδήλατό της μόνη της. Τελικά, μέλη της ομάδας της Ιαπωνίας προσφέρθηκαν να τη βοηθήσουν πριν από τον αγώνα και η ίδια δεν αμέλησε να τους ευχαριστήσει.
Το μεγάλο τίμημα
Παρά την αθλητική της εξέλιξη στην Ιταλία, η απουσία από την οικογένεια και την πατρίδα της παραμένει το μεγαλύτερο τίμημα. «Είναι λυπηρό που δεν μπορώ να ζήσω στη χώρα μου. Έχω πάρα πολύ καιρό να δω την οικογένειά μου. Για να ακολουθήσω το όνειρό μου, έφυγα από τη χώρα μου. Έφυγα από τις πέτρες που μου πετούσαν».
Μετά το Παρίσι και πλέον ένα μετάλλιο στους Ασιατικούς Αγώνες, το βλέμμα της στρέφεται στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Los Angeles 2028. «Δεν θέλω ποτέ να τα παρατήσω», είπε. Ένα μήνυμα που αποκτά διαφορετικό βάρος από μία αθλήτρια που κάποτε αναγκαζόταν να κρύβει ακόμη και την ταυτότητά της για να μπορέσει απλώς να ανέβει στο ποδήλατό της.