Η λίγκα που ήταν προάγγελος του «μαγικού πλανήτη»: Πώς το ABA έδωσε στο NBA τη... λάμψη που χρειαζόταν
Ιδρύθηκε το 1967 για να φέρει το μπάσκετ σε περιοχές πέρα από τις μόλις δέκα πόλεις που συμμετείχαν στο NBA μέχρι τότε. Μαζί, έφερε κάποιες νέες ιδέες, εμβληματικούς παίκτες αλλά και... μια τρίχρωμη μπάλα σαν τη σημαία των ΗΠΑ. Μπορεί o «μαγικός κόσμος του NBA» να λάμπει εδώ και χρόνια και να είναι η απάντηση στην ερώτηση «Πού παίζεται το καλύτερο μπάσκετ του πλανήτη;», όμως δεν ήταν πάντα ακριβώς έτσι. Γιατί; Γιατί κάποτε υπήρχε και η ABA.
Αυτό θέλει να δείξει στον κόσμο και το «Soul Power», το πρώτο ντοκιμαντέρ που καταγράφει την ιστορία της American Basketball Association (ABA). Η σειρά που θα φιλοξενηθεί από την streaming πλατφόρμα του Amazon Prime, παρουσιάζει τη δημιουργία της λίγκας το 1967, όταν μια ομάδα φιλόδοξων παραγόντων επιχείρησε να αμφισβητήσει την κυριαρχία του NBA, δημιουργώντας ένα «αντίπαλο δέος», που έφερε καινοτομίες τόσο εντός, όσο και εκτός παρκέ. Η νέα σειρά του Amazon Prime κάνει πρεμιέρα στις 12 Φεβρουαρίου.
Η ΑΒΑ παρά τα μόλις εννέα χρόνια που πρόλαβε να μείνει... εν ζωή, έφερε την επανάσταση στο ίδιο το άθλημα. Ήταν ο λόγος που έκανε την εμφάνιση του το τρίποντο, αλλά και η δημιουργία του διαγωνισμού καρφωμάτων στο All-Star Game.
Το «Soul Power» εξετάζει επίσης την πορεία και την επιρροή σπουδαίων προσωπικοτήτων που αναδείχθηκαν μέσα από τη λίγκα και στη συνέχεια σημάδεψαν το παγκόσμιο μπάσκετ.
Μεταξύ αυτών βρίσκονται εμβληματικές μορφές όπως οι Τζούλιους Έρβινγκ, Μόουζες Μαλόουν, Σπένσερ Χέιγουντ, Ρικ Μπάρι και Τζορτζ Καρλ, οι οποίοι συνέβαλαν στην εξέλιξη του παιχνιδιού και στη διαμόρφωση της ταυτότητας του ίδιου του μπάσκετ.
Ο Τζόυλιους «Dr. J» Έρβινγκ ξεκίνησε την καριέρα του στην ΑΒΑ με τη φανέλα των Βιρτζίνια Σκουίρς το 1971, ενώ δύο χρόνια αργότερα έπαιξε στους Νιού Γιορκ Νετς. Στις πέντε σεζόν που αγωνίστηκε συνολικά, υπήρξε MVP της Λίγκας μεταξύ 1973-76 ενώ κατέκτησε τα πρωταθλήματα του 1974 και του 1976.
Όσο για την πορεία του στο NBA; Πρωταθλητής το 1983 με τους Φιλαδέλφια Σίξερς, πολυτιμότερος παίκτης το 1981 και από το 1993, μέλος του Hall of Fame.
Αντίστοιχα, ο Μόουζες Μαλόουν, αναδείχθηκε τρεις φορές MVP του NBA (1979,1982,1983), ενώ κατέκτησε το πρωτάθλημα με τους Σίξερς το 1983 παρέα με τον Έρβινγκ.
Σπένσερ Χέιγουντ, Ρικ Μπάρι και Τζορτζ Καρλ υπήρξαν επίσης αναμορφωτές του μπάσκετ και θρύλοι της ΑΒΑ. Οι δύο πρώτοι ως τεράστιοι σκόρερ (ο Τζορτζ μάλιστα με μέσους όρους άνω των 40 πόντων/ματς), ενώ ο Καρλ μετρά στην προπονητική του καριέρα 1.175 νίκες στις 27 σεζόν του στους πάγκους.
H ABA ζει όμως μέχρι και σήμερα. H ίδια η λίγκα έπαψε να υφίσταται το 1976, όμως «αναβιώνει» καθημερινά μέσα από εμβληματικές ομάδες του NBA, όπως οι Nιού Γιορκ Νετς, οι Ντένβερ Νάγκετς, οι Ιντιάνα Πέισερς και οι Σαν Αντόνιο Σπερς. Τα συγκεκριμένα franchises άλλωστε εισήχθησαν στον «μαγικό κόσμο» μέσω της ΑΒΑ.
Η συγχώνευση με το ΝΒΑ που άλλαξε την ιστορία
Η ΑΒΑ δημιουργήθηκε με σκοπό να «χτυπήσει» τον ανταγωνισμό του ΝΒΑ, που τότε μετρούσε μόλις μια εικοσαετία ζωής. Άπαντες στην ABA πίστεψαν πως ήταν εφικτό να φέρουν στη λίγκα τους παίκτες και συμβόλαια, χάρη στη διαφορετικότητα του προϊόντος.
Η εισαγωγή του τριπόντου ήταν μια επαναστατική ιδέα για την εποχή, ενώ το πλάνο της ABA να βάλει το 1976 στη ζωή του κοινού και των αθλητών την έννοια του διαγωνισμού καρφωμάτων, θεωρήθηκαν στοιχεία ικανά για να πετύχει η διοργάνωση.
Η πραγματικότητα όμως ήταν σκληρή... Η ΑΒΑ δεν πήρε ποτέ ένα σταθερό τηλεοπτικό συμβόλαιο, γεγονός που οδήγησε σε οικονομική αστάθεια και γκρίνια από τις ομάδες που συμμετείχαν.
Οι πρώτοι «ψίθυροι» αλλαγής είχαν ήδη αρχίσει να ακούγονται από το 1970, ωστόσο πήραν «σάρκα και οστά» το 1976, όταν Νιού Γιορκ Νετς και Ντένβερ Νάγκετς έκαναν το βήμα ένωσης με το NBA.Αυτή ήταν και η αρχή του τέλους της διοργάνωσης.
Πολυνίκης της ΑΒΑ ήταν οι Ιντιάνα Πέισερς με συνολικά τρεις κατακτήσεις, ενώ ακολουθούν οι Νετς με 2 αντίστοιχα. Κεντάκι Κόλονελς, Άναχαϊμ Αμίγκος, Όουκλαντ Όουκς και Πίτσμπεργκ Πάιπερς μετρούν από ένα έκαστος.
Αναλυτικά οι νικητές της ABA ανά σεζόν:
- 1967-68: Πίτσμπεργκ Πάιπερς
- 1968-69: Όουκλαντ Όουκς
- 1969-70: Ιντιάνα Πέισερς
- 1970-71: Άναχαϊμ Αμίγκος
- 1971-72: Ιντιάνα Πέισερς
- 1972-73: Ιντιάνα Πέισερς
- 1973-74: Νιού Γιορκ Νετς
- 1974-75: Κεντάκι Κόλονελς
