Ο Κριστιάνο και ο Χάαλαντ «χακάρουν» το σώμα τους - Το μυστικό που τους κάνει... υπεράνθρωπους
Το biohacking έχει εξελιχθεί σε μία από τις μεγαλύτερες τάσεις του σύγχρονου αθλητισμού, επηρεάζοντας σημαντικά και το ποδόσφαιρο.
Μην χάνεις είδηση. Βάλε το στην Google
Το biohacking είναι ένας γενικός όρος για πρακτικές με τις οποίες κάποιος προσπαθεί να «βελτιστοποιήσει» το σώμα και το μυαλό του, συνήθως μέσω διατροφής, ύπνου, άσκησης, τεχνολογίας ή βιολογικών παρεμβάσεων.
Ουσιαστικά σημαίνει: «πειραματίζομαι συστηματικά με τον οργανισμό μου για καλύτερη υγεία, ενέργεια, απόδοση ή μακροζωία».
Το σύγχρονο ποδόσφαιρο δεν βασίζεται πλέον μόνο στο ταλέντο, αλλά και στην επιστημονική διαχείριση του σώματος. Το biohacking έχει μετατραπεί σε σημαντικό εργαλείο για αθλητές που θέλουν να αγωνίζονται στο υψηλότερο επίπεδο για περισσότερα χρόνια.
Υπάρχει μια συζήτηση που έχει αρχίσει έντονα τελευταία γύρω από μια τάση που συνδυάζει την επιστήμη, την απόδοση, τις επενδύσεις, το μάρκετινγκ και μια αυξανόμενη εμμονή με τη μέτρηση των πάντων. Το μεγάλο ερώτημα είναι απλό: πού τελειώνει η πραγματική βελτίωση και πού αρχίζει η εμπορική υπόσχεση; Και σε ποιο βαθμό όλα αυτά επεκτείνουν πραγματικά μια καριέρα;
Η ηλικία είναι μόνος ένας αριθμός
Στο ποδόσφαιρο, η ηλικία διαμόρφωνε πάντα τον τρόπο με τον οποίο υπάρχει ένας παίκτης, όχι μόνο μέσα στο γήπεδο. Το να μεγαλώνεις συχνά ισοδυναμεί με απώλεια αξίας, σωματικών χαρακτηριστικών και εμπορευσιμότητας. Αλλά αυτή η λογική αρχίζει να αλλάζει. Η απόδοση δεν καθορίζεται πλέον αποκλειστικά στο γήπεδο: περιλαμβάνει επίσης την εργασία στον ύπνο, την αποκατάσταση, τη διατροφή, την έκθεση στο φως, τη διαχείριση του στρες και την ερμηνεία δεδομένων.
Οι πιο ορατές πρακτικές είναι αυτές που συγκεντρώνουν την μεγαλύτερη προσοχή. Η θεραπεία με κόκκινο φως, η κρυοθεραπεία, τα γυαλιά που μπλοκάρουν το μπλε φως, τα έξυπνα δαχτυλίδια και οι αισθητήρες γλυκόζης αποτελούν πλέον μέρος της καθημερινής ρουτίνας για πολλούς ποδοσφαιριστές και έχουν γίνει δημοφιλείς επειδή είναι εύκολο να τις επιδείξει κανείς: εμφανίζονται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και συνδέονται με αθλητές υψηλού επιπέδου.
Η κρυοθεραπεία είναι ένα από τα κορυφαία παραδείγματα αυτής της τάσης. Ο Έρλινγκ Χάαλαντ επένδυσε σχεδόν 55.000 ευρώ σε μια κάψουλα κρυοθεραπείας για το σπίτι του και συνδυάζει θεραπείες με κόκκινο φως με ακραίο κρύο για να διατηρεί το σώμα του σε άριστη κατάσταση. Επιπλέον, χρησιμοποιεί τεχνικές όπως «σφράγισμα στόματος», ηλεκτρονική απομόνωση ή μια διατροφή που βασίζεται σε εντόσθια, νωπό γάλα και υπερφιλτραρισμένο νερό.
Η έκθεσή στο κρύο, τα γυαλιά για να μπλοκάρει το μπλε και το κόκκινο φως, τα πρωινά γεύματά του του και η υπεράσπιση της «πραγματικής» βιολογίας από τον Μάρκος Γιορέντε έχουν δημιουργήσει μια τάση. Η επιρροή του στα αποδυτήρια της Ατλέτικο Μαδρίτης είναι αναμφισβήτητη: συμπαίκτες όπως ο Μαρκ Πουμπίλ ήδη αντιγράφουν τις μεθόδους του και αναγνωρίζουν ότι ο Γιορέντε τους έχει «κατηχήσει».
Στα αποδυτήρια της Μπαρτσελόνα, παίκτες όπως ο Λαμίν Γιαμάλ χρησιμοποιούν ήδη συσκευές κόκκινου φωτός ως μέρος των ρουτινών ανάρρωσής τους. Ο Ρόμπερτ Λεβαντόφσκι, από την άλλη πλευρά, αντιπροσωπεύει ένα πιο κλασικό προφίλ: μια αυστηρή δίαιτα, πειθαρχία και μια σχολαστική προσέγγιση στη διατροφή ως το κλειδί για τη μακροζωία του.
Ο Κριστιάνο Ρονάλντο έχει πάει το biohacking σε άλλο επίπεδο
Ο Κριστιάνο Ρονάλντο ενσαρκώνει μια άλλη διάσταση του φαινομένου: αυτή του επενδυτή. Η επένδυσή του στην Bioniq μεταφράζει την γνωστή εμμονή του με την απόδοση στον επιχειρηματικό κόσμο. Η εταιρεία σχεδιάζει εξατομικευμένα συμπληρώματα διατροφής βασισμένα σε βιοδείκτες αίματος και μετατρέπει την υπόσχεση επέκτασης μιας αθλητικής καριέρας σε μια παγκόσμια επιχείρηση.
Η ρουτίνα του, αξίας άνω των 900.000 ευρώ ετησίως, είναι ο καθρέφτης στον οποίο πολλοί ποδοσφαιριστές που ονειρεύονται να αγωνίζονται μέχρι τα 40 βλέπουν τον εαυτό τους να αντανακλάται. Ο Πορτογάλος σταρ ήταν ένας από τους πρώτους που «χάκαρε» το σώμα του για να επεκτείνει την απόδοσή του με κρυοθεραπεία και υπερβαρικούς θαλάμους, έξι γεύματα την ημέρα και αντιθέσεις θερμοκρασίας. Η στρατηγική αποδίδει: θα αγωνιστεί στο έκτο Παγκόσμιο Κύπελλο στα 41 του χρόνια.
Ο αγώνας για τη βελτιστοποίηση του σώματος δεν είναι μόνο ατομικός. Οι σύλλογοι έχουν μετατρέψει την απόδοση σε ένα ακόμη ανταγωνιστικό πεδίο μάχης. Η Μπαρτσελόνα, μέσω του Κέντρου Καινοτομίας της, χρησιμοποιεί ακόμη και γενετική ανάλυση για την πρόβλεψη των κινδύνων τραυματισμού και την προσαρμογή του φόρτου που επιβαρύνει τους ποδοσφαιριστές. Η Ρεάλ Μαδρίτης χρησιμοποιεί θαλάμους διαλείπουσας υποξίας (ελεγχόμενη και εναλλασσόμενη έκθεση του οργανισμού σε περιβάλλοντα χαμηλού οξυγόνου και φυσιολογικού ή υψηλού οξυγόνου) για τη βελτιστοποίηση της αποκατάστασης και η Μάντσεστερ Σίτι προσαρμόζει τους κύκλους προπόνησης και φωτισμού στους κιρκαδικούς ρυθμούς των παικτών της. Ο ύπνος δεν είναι ξεκούραση: είναι απόδοση.
Το biohacking αφορά πια την πρόληψη
Η προσέγγιση είναι ολοένα και περισσότερο σε ό,τι αφορά την πρόληψη. Δεν πρόκειται μόνο για παρέμβαση όταν συμβαίνει ένας τραυματισμός, αλλά και για την ανίχνευση προειδοποιητικών σημαδιών πριν το σώμα φτάσει στα όριά του. Ο στόχος δεν είναι πλέον απλώς να περιμένουν τον παίκτη να τραυματιστεί ή να εξαντληθεί. Το σώμα ενός ποδοσφαιριστή λειτουργεί σχεδόν σαν φανάρι: αν το κοιτάξεις μόνο όταν είναι ήδη κόκκινο, είναι πολύ αργά. Παλιότερα, η εστίαση ήταν στη θεραπεία. Τώρα, γίνεται στην πρόβλεψη.
Η γκρίζα ζώνη υπάρχει εδώ μεταξύ επιστήμης και μάρκετινγκ. Εδώ αρχίζουν οι αμφιβολίες καθώς πρόκειται για έναν τομέα με επιταχυνόμενη ανάπτυξη όπου γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο να διακρίνει κανείς τα επιστημονικά στοιχεία από το καθαρό μάρκετινγκ. Όταν κάτι γίνεται της μόδας, γίνεται επίσης μια τέλεια βιτρίνα για την πώληση προϊόντων χωρίς λόγο. Σήμερα, φαίνεται ότι οτιδήποτε μπορεί να ονομαστεί biohacking αν υπόσχεται περισσότερη ενέργεια, καλύτερο ύπνο ή μεγαλύτερη μακροζωία, σημειώνουν ειδικοί.
Το biohacking έχει εξελιχθεί σε μια τεράστια βιομηχανία με εταιρείες να προωθούν ακριβά συμπληρώματα, ειδικές θεραπείες,
συσκευές παρακολούθησης, προγράμματα διατροφής και τεχνολογικό εξοπλισμό. Συχνά δημιουργείται η εντύπωση ότι η επιτυχία εξαρτάται από πανάκριβες μεθόδους και όχι από τις βασικές αρχές της προπόνησης, της ξεκούρασης και της σωστής ζωής.
«Είναι αυτό επιστημονικά ορθό;» είναι το ερώτημα που τίθεται. Ένα εργαλείο μπορεί να είναι χρήσιμο σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο και, ταυτόχρονα, να μην προσφέρει τίποτα σε ένα άλλο. Η διαφορά έγκειται στα κριτήρια που χρησιμοποιούνται για την εφαρμογή του.
Ο μεγαλύτερος κίνδυνος, ωστόσο, δεν έγκειται μόνο στην πώληση θαυματουργών λύσεων. Έγκειται επίσης στην εμμονή με τα δεδομένα. Υπάρχουν αθλητές που αρχίζουν να κοιμούνται χειρότερα επειδή ελέγχουν συνεχώς αν το ρολόι τους τους λέει ότι κοιμήθηκαν καλά. Αυτό είναι ακριβώς το αντίθετο από αυτό στο οποίο υπάρχει η στόχευση, προφανώς. «Το σώμα δεν είναι ένα υπολογιστικό φύλλο Excel» είμαι μια χαρακτηριστική παρατήρηση. Αντί ο ποδοσφαιριστής να ακούει το σώμα του φυσικά, αρχίζει να εξαρτάται υπερβολικά από αριθμούς και εφαρμογές.
Ένα άβολο ερώτημα
Το biohacking εγείρει επίσης ένα άβολο ερώτημα: σε ποιο βαθμό μπορεί να γίνει δομικό πλεονέκτημα; Ενώ οι μεγάλοι ευρωπαϊκοί σύλλογοι επενδύουν εκατομμύρια σε τμήματα απόδοσης, βιομετρικούς αισθητήρες και υπερσύγχρονα κέντρα αποκατάστασης, πολλές μικρότερες ομάδες μόλις που μπορούν να διατηρήσουν μια σταθερή ιατρική δομή. Η γραμμή μεταξύ της βελτιστοποίησης της απόδοσης και του ανταγωνισμού σε ίσους όρους γίνεται ολοένα και πιο θολή. Η τεχνολογία τοποθετεί ορισμένους ποδοσφαιριστές σε πολύ διαφορετικά περιβάλλοντα προπόνησης. Δεν αντικαθιστά τα βασικά, αλλά ενισχύει τις διαφορές. Η αξία έγκειται όχι μόνο στην κατοχή αυτών των πόρων, αλλά και στη γνώση του πώς να ερμηνεύουν τα δεδομένα, να προσαρμόζουν τα φορτία προπόνησης και να εδραιώνουν τις συνήθειες. Οι σύλλογοι με μεγαλύτερους πόρους μετατρέπουν αυτή την εφαρμοσμένη γνώση σε ένα διαρκές πλεονέκτημα.
Το biohacking υπόσχεται μεγαλύτερες σε διάρκεια καριέρες, λιγότερους τραυματισμούς και ολοένα και πιο εξελιγμένη παρακολούθηση της απόδοσης. Αλλά ανάμεσα σε αισθητήρες, μετρήσεις και μοντέρνες θεραπείες, υπάρχει μια σημαντική προειδοποίηση: η βελτιστοποίηση δεν αφορά το να πιέζεις τον εαυτό σου στα όριά του, αλλά να βοηθάς το σώμα να λειτουργεί καλύτερα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Σε ένα άθλημα που έχει εμμονή με τη μέτρηση των πάντων, υπάρχει ακόμα κάτι που κανένας αλγόριθμος δεν μπορεί να ελέγξει απόλυτα: η ισορροπία.
Μην χάνεις είδηση. Βάλε το στην Google
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
