Ακτιβιστής, hipster, ροκάς – Ο Τζάκσον Ίρβαϊν δεν είναι ο ποδοσφαιριστής που έχεις συνηθίσει
«Ουδέτεροι» ή «δειλοί» (ignavi) είναι η πρώτη ομάδα ψυχών που συναντούν ο Δάντης και ο Βιργίλιος αμέσως μόλις περνούν την Πύλη της Κολάσεως (Προθάλαμος της Κολάσεως - Canto III) στη Θεία Κωμωδία.
Πρόκειται για τους ανθρώπους που έζησαν χωρίς να πάρουν ποτέ θέση, χωρίς να διαπράξουν ούτε μεγάλα καλά, ούτε μεγάλα κακά, επιλέγοντας την ασφάλεια της αδιαφορίας.
Ο Δάντης τους περιφρονεί. Τους θεωρεί τόσο ευτελείς, που ούτε ο Παράδεισος ούτε η Κόλαση δεν τους δέχονται, καθώς η παρουσία τους θα μείωνε την αξία της τιμωρίας των πραγματικών αμαρτωλών. Ο Βιργίλιος λέει χαρακτηριστικά στον Δάντη: «Ας μην μιλάμε γι' αυτούς, δες και πέρασε».
Επειδή δεν ακολούθησαν ποτέ κανέναν σκοπό στη ζωή, τώρα αναγκάζονται να τρέχουν αιώνια πίσω από ένα λάβαρο που κινείται ακατάπαυστα. Τους τσιμπούν ασταμάτητα σφήκες και μύγες, ενώ τα δάκρυα και το αίμα τους τρέφουν σκουλήκια στο έδαφος. Αυτή είναι η τιμωρία τους.
Και σήμερα, που η δειλία είναι μια πολύ πιο σοβαρή κοινωνική ασθένεια από ό,τι στην εποχή του Δάντη, όσοι δεν είναι δειλοί γίνονται είδηση...
O Ίρβαϊν μιμήθηκε τον Καντονά
Tι σχέση έχει το επικό ποίημα του Δάντη με το κεντρικό πρόσωπο τούτης της ιστορίας; Δεν είναι δειλός σίγουρα ο Τζάκσον Ίρβαϊν, ο οποίος πριν από λίγες ημέρες φόρεσε τη μαύρη φανέλα της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ του Ερίκ Καντονά και μιμήθηκε την εμβληματική ενέργεια του Γάλλου, την κλωτσιά που έριξε στον οπαδό της Κρίσταλ Πάλας.
Ο αρχηγός της Ζανκτ Πάουλι είχε αντικαταστήσει, βέβαια, τον ρατσιστή οπαδό με μια φωτογραφία του Τζιμ Ράτκλιφ, του ιδιοκτήτη των «κόκκινων διαβόλων» και ήταν η απάντησή του στις δηλώσεις του δισεκατομμυριούχου σχετικά με τη μετανάστευση στο Ηνωμένο Βασίλειο («Δε νομίζω ότι η βρετανική οικονομία βρίσκεται σε καλή κατάσταση Δεν μπορείς να έχεις μια οικονομία με εννέα εκατομμύρια ανθρώπους να λαμβάνουν επιδόματα και τεράστια επίπεδα μεταναστών που εισέρχονται. Θέλω να πω, το Ηνωμένο Βασίλειο έχει αποικιστεί. Κοστίζει πάρα πολλά χρήματα. Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει αποικιστεί από μετανάστες, πραγματικά, έτσι δεν είναι;»).
Για άλλη μια φορά, ο Αυστραλός ποδοσφαιριστής ξέφυγε από τα στερεότυπα εκτός αγωνιστικού χώρου. Το λουκ που δεν δείχνει «κατασκευασμένο» για τα social media, το μουστάκι του εμπνευσμένο από μια ρετρό αισθητική και τα συχνά ατημέλητα, μακριά μαλλιά του, τα βαμμένα μαύρα νύχια του (να και η επιρροή της αγαπημένης του punk μουσικής) παραπέμπουν περισσότερο σε καλλιτέχνη της indie σκηνής παρά σε «τυπικό» επαγγελματία ποδοσφαιριστή.
Με σπουδές, έντονο ενδιαφέρον για την πολιτική και την κοινωνία, αλλά και δημόσιο λόγο που δεν περιορίζεται σε «ασφαλείς» δηλώσεις, ο Ιρβάιν εκπροσωπεί πραγματικά μια άλλη εκδοχή επαγγελματία αθλητή. Δεν φοβάται να τοποθετηθεί για κοινωνικά ζητήματα, να εκφράσει άποψη και να συνδέσει τον αθλητισμό με την ευρύτερη κοινωνική πραγματικότητα.
Η αισθητική του ενισχύει την εικόνα ενός ανθρώπου που δεν προσπαθεί να ενταχθεί σε ένα καλούπι. Σε έναν χώρο όπου η ομοιομορφία συχνά κυριαρχεί, ο Ίρβαϊν επιλέγει μάλλον την διαφορετικότητα. Και την αυθεντικότητα.
Ένας αντι-σταρ σε εποχή σταρ
Το σύγχρονο ποδόσφαιρο προβάλλει υπερβολικά την ατομική λάμψη. Ο Ίρβαϊν, αντίθετα, ενσαρκώνει την αξία της συλλογικότητας. Αγωνίζεται για την ομάδα, εργάζεται αθόρυβα και επενδύει περισσότερο στην ουσία παρά στην εικόνα.
Γεννημένος στη Μελβούρνη το 1993, μεγάλωσε σε ένα πολυπολιτισμικό περιβάλλον, στοιχείο που επηρέασε σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεται τον κόσμο. Από νεαρή ηλικία έδειξε ενδιαφέρον για κοινωνικά ζητήματα και για τη σχέση του αθλητισμού με την κοινωνία.
Σε αντίθεση με το στερεότυπο του ποδοσφαιριστή που επικεντρώνεται αποκλειστικά στην καριέρα του, ο Ίρβαϊν επένδυσε χρόνο στη μόρφωση και στη διαμόρφωση πολιτικής σκέψης. Έχει αναφερθεί συχνά στη σημασία της ανάγνωσης, της ιστορικής γνώσης και της κατανόησης κοινωνικών δομών.
Έχει εκφράσει ανοιχτά τη στήριξή του σε ζητήματα κοινωνικής ισότητας, δικαιωμάτων προσφύγων και μεταναστών και μελών της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας, καταπολέμησης του ρατσισμού, ενίσχυσης της δημοκρατικής συμμετοχής.
Σε μια εποχή όπου πολλοί αθλητές αποφεύγουν να τοποθετούνται δημόσια, ο Ίρβαϊν επιλέγει να παίρνει θέση και η παρουσία του θυμίζει περισσότερο καλλιτέχνη ή ακαδημαϊκό παρά ποδοσφαιριστή.
«Το να ζητάς από έναν αθλητή να μείνει σιωπηλός είναι από μόνο του πολιτική πράξη. Όλοι είμαστε πολίτες πριν γίνουμε ποδοσφαιριστές» έχει πει.
Η ποδοσφαιρική του πορεία τον οδήγησε νωρίς στην Ευρώπη, στην Αγγλία και στη Σκωτία, πριν καταλήξει στη Γερμανία.
H ιδεολογική σύνδεση του Ίρβαϊν με τη Ζανκτ Πάουλι
Και η μεταγραφή του στη Ζανκτ Πάουλι δεν ήταν απλώς μια επαγγελματική επιλογή. Ο σύλλογος του Αμβούργου είναι γνωστός για την έντονη αντιφασιστική, αντιρατσιστική και κοινωνικά προοδευτική ταυτότητα του.
«Μπορείς να δεις τη σύνδεση της ομάδας με τους ανθρώπους» λέει ο ποδοσφαιριστής. «Ο τρόπος με τον οποίο οι άνθρωποι βλέπουν την ποδοσφαιρική τους ομάδα ως το κεντρικό σημείο μιας κοινότητας. Δεν μπορείς να το θεωρείς δεδομένο ως ποδοσφαιριστής, και για μένα, καθώς μεγαλώνω, εκτιμώ όλο και περισσότερο τι σημαίνει αυτό για τους οπαδούς και τους παίκτες και όλους όσοι ασχολούνται με το παιχνίδι».
Ο Ίρβαϊν γνωρίζει ότι δεν μπορεί να παρουσιάσει τέλειες λύσεις, αλλά πιστεύει ότι το να προσπαθείς ατελώς είναι πάντα προτιμότερο από το να μην κάνεις τίποτα. Όχι μόνο επειδή είναι ποδοσφαιριστής, αλλά επειδή πιστεύει στη σημασία αυτών των πραγμάτων.
«Έχω γίνει περισσότερο αυτό το άτομο που είμαι από τότε που ήρθα στον σύλλογο; Ή μήπως είμαι στον σύλλογο, επειδή πάντα ήμουν κάπως αυτό το άτομο; Νομίζω ότι είναι λίγο και από τα δύο. Η υποστήριξη που έχω μου επιτρέπει ίσως να εκφράζομαι σε πράγματα που με ενδιαφέρουν, σε πράγματα που πιστεύω. Σε πράγματα που ελπίζω ότι όλοι οι άνθρωποι πρέπει να νιώθουν ότι είναι σημαντικά και ίσως δεν τα γνωρίζουν ή ίσως δεν εκτίθενται σε αυτά με κάποιο τρόπο.
Δεν σκέφτομαι τον εαυτό μου ως κάποιον που διαμορφώνει την ποδοσφαιρική κουλτούρα ή έχει έναν ρόλο τέτοιας σημασίας. Αλλά η φωνή που έχεις είναι απλώς το κύριο πράγμα, ειδικά όταν πρόκειται για θέματα που διαμορφώνουν τον κόσμο μας και δεν σχετίζονται μόνο με το ποδόσφαιρο.
Υποθέτω ότι είναι απλώς όταν νοιάζεσαι βαθιά για πράγματα, θέλεις να προσπαθήσεις να κάνεις οποιαδήποτε αλλαγή, είτε αυτό γίνεται μέσω της ευαισθητοποίησης ανθρώπων που δεν γνωρίζουν μια κατάσταση, είτε μέσω της ενεργής προσπάθειας να γίνει αυτή η αλλαγή μέσω της συνεργασίας με οργανισμούς ή μέσω προληπτικής δράσης.
Είναι ένας δύσκολος κόσμος για να πλοηγηθείς, ειδικά κάποιος στο περιβάλλον μας, δεν θέλεις να αποξενώσεις τμήματα του κοινού σου, της βάσης των θαυμαστών σου ή της κοινότητας ή της χώρας. Αλλά στο τέλος της ημέρας, αν νιώθεις έντονα γι' αυτό και βλέπεις μια αδικία που θέλεις να προσπαθήσεις να ρίξεις φως ή να εκφράσεις την άποψή σου, τότε νομίζω ότι είναι σημαντικό να το κάνεις» είναι η… εξήγηση που δίνει για τη στάση ζωής του.
Το παράδειγμά του Ίρβαϊν υπενθυμίζει ότι το ποδόσφαιρο δεν είναι αποκομμένο από την κοινωνία. Οι ποδοσφαιριστές δεν είναι μόνο αθλητές, αλλά πρόσωπα με επιρροή, ικανά να συμβάλουν σε έναν ουσιαστικό δημόσιο διάλογο. Αρκεί να μην μένουν ουδέτεροι.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Tι κάνει τόσο καλά η Νορβηγία που δεν κάνουμε εμείς; (Ή γιατί θα δούμε σίγουρα και άλλες Μπόντο/Γκλιμτ)
Το ποδόσφαιρο ΔΕΝ είναι απλά ένα παιχνίδι
